Górskie jezioro z drewnianym drogowskazem

Mapa świata

Mapa 200 krajów ze stolicą, walutą, językiem i numerem kierunkowym. Kliknij kraj, a zobaczysz też nasze artykuły o nim i gdzie zarezerwować lot lub nocleg.

Lista krajów według kontynentów

Po kliknięciu kraju przy mapie pojawi się stolica, waluta, język, numer kierunkowy i gdzie zarezerwować podróż, a pod mapą liczba mieszkańców, ciekawostki i nasze artykuły.

Stolice, waluty i ciekawostki wszystkich krajów

Europa

Albania

Stolica Tirana; waluta lek albański (ALL); język albański; 2 349 580 mieszkańców (2025).

W czasach komunizmu zbudowano tu setki tysięcy betonowych bunkrów, wiele z nich stoi do dziś.
Matka Teresa była pochodzenia albańskiego.
Antyczne miasto Butrint koło Sarandy jest wpisane na listę UNESCO.
W latach 1967-1990 była oficjalnie państwem ateistycznym.

Andora

Stolica Andora; waluta euro (EUR); język kataloński; 82 904 mieszkańców (2025).

Andora la Vella to najwyżej położona stolica Europy, leży na wysokości ponad 1000 m.
To księstwo, którym wspólnie kierują prezydent Francji i biskup Urgell.
Nie ma własnego lotniska.
Językiem urzędowym jest kataloński.

Austria

Stolica Wiedeń; waluta euro (EUR); język niemiecki; 9 208 163 mieszkańców (2025).

Zoo w Schönbrunn z 1752 roku to najstarsze wciąż działające zoo na świecie.
W Salzburgu urodził się Wolfgang Amadeusz Mozart.
Alpy zajmują około dwóch trzecich terytorium.
Tort Sachera pochodzi z Wiednia.

Belgia

Stolica Bruksela; waluta euro (EUR); języki niemiecki, francuski, niderlandzki; 11 941 781 mieszkańców (2025).

Ma trzy języki urzędowe: niderlandzki, francuski i niemiecki.
W Brukseli mają siedzibę główne instytucje UE i NATO.
Saksofon wynalazł Belg Adolphe Sax.
Belgowie uważają frytki za swój wynalazek.

Białoruś

Stolica Mińsk; waluta rubel białoruski (BYN); języki białoruski, rosyjski; 9 085 991 mieszkańców (2025).

W Puszczy Białowieskiej na granicy z Polską żyją dzikie żubry.
Lasy zajmują około 40% terytorium.
Ma ponad 10 000 jezior.
W Witebsku urodził się malarz Marc Chagall.

Bośnia i Hercegowina

Stolica Sarajewo; waluta marka zamienna Bośni i Hercegowiny (BAM); języki bośniacki, chorwacki, serbski; 3 140 095 mieszkańców (2025).

Z kamiennego mostu w Mostarze z XVI wieku śmiałkowie skaczą do rzeki Neretwy.
Sarajewo gościło zimowe igrzyska olimpijskie w 1984 roku.
W Sarajewie w 1914 roku zamordowano następcę tronu Franciszka Ferdynanda.
Dostęp do morza ma tylko przy mieście Neum, wybrzeże ma około 20 km.

Bułgaria

Stolica Sofia; waluta euro (EUR); język bułgarski; 6 433 302 mieszkańców (2025).

Kiwanie głową oznacza tu nie, a kręcenie głową tak.
Dolina Róż koło Kazanłyka dostarcza dużą część światowego olejku różanego.
Cyrylica rozwinęła się w średniowiecznym państwie bułgarskim.
Monastyr Rylski to największy klasztor w kraju i zabytek UNESCO.

Chorwacja

Stolica Zagrzeb; waluta euro (EUR); język chorwacki; 3 876 200 mieszkańców (2025).

Ma ponad tysiąc wysp.
Krawat pochodzi z Chorwacji, a jego nazwa wzięła się od słowa Chorwat.
Dubrownik był planem zdjęciowym serialu Gra o tron.
Jeziora Plitwickie tworzy 16 jezior połączonych wodospadami.

Cypr

Stolica Nikozja; waluta euro (EUR); języki grecki, turecki; 1 370 754 mieszkańców (2025).

Nikozja to ostatnia podzielona stolica Europy.
Według legendy właśnie tu z morskiej piany narodziła się Afrodyta.
To trzecia co do wielkości wyspa Morza Śródziemnego.
Ser halloumi pochodzi z Cypru.

Czarnogóra

Stolica Podgorica; waluta euro (EUR); język czarnogórski; 623 129 mieszkańców (2025).

Choć nie należy do strefy euro, płaci się tu w euro.
Zatoka Kotorska wygląda jak fiord.
Kanion rzeki Tary należy do najgłębszych w Europie.
Niepodległość uzyskała w 2006 roku.

Czechy

Stolica Praga; waluta korona czeska (CZK); języki czeski, słowacki; 10 886 878 mieszkańców (2025).

Na jednego mieszkańca wypija się tu najwięcej piwa na świecie.
Kostkę cukru wynaleziono w Dačicach w 1843 roku.
Zamek Praski to największy zabytkowy kompleks zamkowy na świecie.
Słowo robot wymyślił Josef Čapek, brat pisarza Karela Čapka.

Dania

Stolica Kopenhaga; waluta korona duńska (DKK); język duński; 6 009 169 mieszkańców (2025).

Należy do niej Grenlandia, największa wyspa świata.
Klocki LEGO powstały w duńskim mieście Billund.
Flaga Danii to najstarsza wciąż używana flaga państwowa.
Park rozrywki Tivoli w Kopenhadze otwarto w 1843 roku.

Estonia

Stolica Tallinn; waluta euro (EUR); język estoński; 1 366 475 mieszkańców (2025).

Estonia jako pierwsze państwo świata umożliwiła głosowanie przez internet w wyborach ogólnokrajowych.
Skype stworzyli estońscy programiści.
Lasy zajmują mniej więcej połowę terytorium.
Ma ponad 2000 wysp.

Finlandia

Stolica Helsinki; waluta euro (EUR); języki fiński, szwedzki; 5 646 436 mieszkańców (2025).

Ma ponad 180 000 jezior.
Według szacunków jest tu około trzech milionów saun.
W Laponii latem trwa dzień polarny, a zimą noc polarna.
Nokia powstała w 1865 roku jako papiernia.

Francja

Stolica Paryż; waluta euro (EUR); język francuski; 68 720 337 mieszkańców (2025).

Dzięki terytoriom zamorskim ma najwięcej stref czasowych na świecie, aż 12.
To najczęściej odwiedzany kraj świata.
Wieżę Eiffla zbudowano na wystawę światową w 1889 roku.
Tour de France odbywa się od 1903 roku.

Grecja

Stolica Ateny; waluta euro (EUR); język grecki; 10 413 962 mieszkańców (2025).

Ma około 6000 wysp, z których zamieszkanych jest ponad 200.
Igrzyska olimpijskie narodziły się w starożytnej Olimpii.
Ateny należą do najstarszych miast Europy.
Ma najdłuższe wybrzeże spośród państw śródziemnomorskich.

Hiszpania

Stolica Madryt; waluta euro (EUR); język hiszpański; 49 355 143 mieszkańców (2025).

Na festiwalu Tomatina w Buñol obrzuca się pomidorami.
Sagrada Família w Barcelonie jest budowana od 1882 roku.
Jest największym producentem oliwy z oliwek na świecie.
Sjesta to tradycyjny popołudniowy odpoczynek.

Holandia

Stolica Amsterdam; waluta euro (EUR); język niderlandzki; 18 087 633 mieszkańców (2025).

Około jednej czwartej kraju leży poniżej poziomu morza.
Rowerów jest tu więcej niż mieszkańców.
Jest drugim największym eksporterem żywności na świecie.
W 2001 roku Holandia jako pierwsze państwo świata zalegalizowała małżeństwa osób tej samej płci.

Irlandia

Stolica Dublin; waluta euro (EUR); języki angielski, irlandzki; 5 484 367 mieszkańców (2025).

Halloween ma korzenie w celtyckim święcie Samhain.
Dzień Świętego Patryka, 17 marca, jest świętem państwowym.
Piwo Guinness warzy się w Dublinie od 1759 roku.
Na wolności nie żyją tu węże.

Islandia

Stolica Reykjavík; waluta korona islandzka (ISK); język islandzki; 392 404 mieszkańców (2025).

Nie ma stałej armii.
Prawie cała energia elektryczna pochodzi z elektrowni wodnych i geotermalnych.
Althing, założony w 930 roku, należy do najstarszych parlamentów świata.
Źródło Geysir dało nazwę wszystkim gejzerom.

Kosowo

Stolica Prisztina; waluta euro (EUR); języki albański, serbski; 1 576 876 mieszkańców (2025).

Niepodległość ogłosiło w 2008 roku, uznaje je mniej więcej połowa państw ONZ.
Płaci się tu w euro, choć nie należy do strefy euro.
Ma jedną z najmłodszych populacji w Europie.
Klasztor Visoki Dečani jest wpisany na listę UNESCO.

Liechtenstein

Stolica Vaduz; waluta frank szwajcarski (CHF); język niemiecki; 41 024 mieszkańców (2025).

Wraz z Uzbekistanem jest jednym z dwóch państw świata, których wszyscy sąsiedzi również nie mają dostępu do morza.
Należy do największych producentów sztucznych zębów na świecie.
Nie ma własnej waluty, płaci się tu frankiem szwajcarskim.
Nie ma armii.

Litwa

Stolica Wilno; waluta euro (EUR); język litewski; 2 888 774 mieszkańców (2025).

Na Górze Krzyży koło Szawli stoi ponad 100 000 krzyży.
Według jednego z pomiarów geograficzny środek Europy leży niedaleko Wilna.
Najpopularniejszym sportem jest koszykówka.
Mierzeja Kurońska jest wpisana na listę UNESCO.

Luksemburg

Stolica Luksemburg; waluta euro (EUR); języki niemiecki, francuski, luksemburski; 686 970 mieszkańców (2025).

W 2020 roku Luksemburg jako pierwsze państwo świata wprowadził bezpłatny transport publiczny w całym kraju.
To jedyne wielkie księstwo na świecie.
Należy do państw założycielskich Unii Europejskiej.
Należy do państw z najwyższym PKB na mieszkańca na świecie.

Łotwa

Stolica Ryga; waluta euro (EUR); język łotewski; 1 847 785 mieszkańców (2025).

Lasy zajmują ponad połowę terytorium.
Ryga ma najwięcej secesyjnych budynków w Europie.
Wybrzeże z piaszczystymi plażami ma około 500 km.
Według tradycji w 1510 roku po raz pierwszy przystrojono tu choinkę.

Macedonia Północna

Stolica Skopje; waluta denar macedoński (MKD); język macedoński; 1 820 909 mieszkańców (2025).

Jezioro Ochrydzkie należy do najstarszych jezior Europy.
W Skopje urodziła się Matka Teresa.
W 2019 roku zmieniła nazwę z Macedonii na Macedonię Północną.
Według legendy Ochryda miała kościół na każdy dzień roku.

Malta

Stolica Valletta; waluta euro (EUR); języki angielski, maltański; 579 704 mieszkańców (2025).

To najmniejsze państwo Unii Europejskiej.
Megalityczne świątynie na Malcie są starsze niż egipskie piramidy.
Językami urzędowymi są maltański i angielski.
Kręcono tu film Gladiator oraz serial Gra o tron.

Mołdawia

Stolica Kiszyniów; waluta lej mołdawski (MDL); język rumuński; 2 360 527 mieszkańców (2025).

Winnica Mileștii Mici ma największą kolekcję win na świecie.
Korytarze podziemnych piwnic Cricova mają ponad 100 km.
Wino stanowi ważną część eksportu.
Klasztor w Orheiul Vechi jest wykuty w skale.

Monako

Stolica Monako; waluta euro (EUR); język francuski; 38 341 mieszkańców (2025).

To drugie najmniejsze i najgęściej zaludnione państwo świata.
Kasyno w Monte Carlo otwarto w 1863 roku.
Tor Formuły 1 prowadzi ulicami miasta.
Obywatelom Monako nie wolno grać w miejscowym kasynie.

Niemcy

Stolica Berlin; waluta euro (EUR); język niemiecki; 83 491 249 mieszkańców (2025).

Na dużej części autostrad nie ma ograniczenia prędkości.
Druk ruchomymi czcionkami wynalazł Johannes Gutenberg w Moguncji.
Ma największą gospodarkę w Europie.
Oktoberfest w Monachium to największy festiwal piwa na świecie.

Norwegia

Stolica Oslo; waluta korona norweska (NOK); języki norweski (nynorsk), norweski (bokmål), języki lapońskie; 5 610 870 mieszkańców (2025).

Pokojową Nagrodę Nobla wręcza się w Oslo, pozostałe w Sztokholmie.
Na Svalbardzie znajduje się globalny bank nasion.
Za kołem podbiegunowym latem świeci słońce o północy.
Większość sprzedawanych tu nowych samochodów to auta elektryczne.

Polska

Stolica Warszawa; waluta złoty polski (PLN); język polski; 36 435 861 mieszkańców (2025).

W kopalni soli w Wieliczce jest podziemna kaplica wykuta w całości w soli.
W Warszawie urodziła się Maria Skłodowska-Curie.
Zamek w Malborku to największy pod względem powierzchni zamek świata.
Mikołaj Kopernik pochodził z Torunia.

Portugalia

Stolica Lizbona; waluta euro (EUR); język portugalski; 10 804 871 mieszkańców (2025).

Jest największym producentem korka na świecie.
Sojusz z Anglią z 1373 roku obowiązuje do dziś.
Cabo da Roca to najdalej na zachód wysunięty punkt Europy kontynentalnej.
W Nazaré surfuje się na jednych z najwyższych fal świata.

Rosja

Stolica Moskwa; waluta rubel rosyjski (RUB); język rosyjski; 143 513 328 mieszkańców (2025).

To największe państwo świata, rozciąga się w 11 strefach czasowych.
Bajkał to najgłębsze jezioro świata.
Kolej Transsyberyjska to najdłuższa linia kolejowa świata, ma ponad 9000 km.
Jurij Gagarin, pierwszy człowiek w kosmosie, był Rosjaninem.

Rumunia

Stolica Bukareszt; waluta lej rumuński (RON); język rumuński; 19 020 271 mieszkańców (2025).

Pałac Parlamentu w Bukareszcie to najcięższy budynek świata.
Zamek Bran wiąże się z legendą o Drakuli.
Delta Dunaju to najlepiej zachowana delta rzeczna Europy.
W Karpatach żyje największa populacja niedźwiedzi w Unii Europejskiej.

San Marino

Stolica San Marino; waluta euro (EUR); język włoski; 34 109 mieszkańców (2025).

Jest jedną z najstarszych republik świata, według tradycji powstało w 301 roku.
To trzecie najmniejsze państwo Europy.
Ze wszystkich stron otaczają je Włochy.
Trzy wieże na górze Titano są także na fladze.

Serbia

Stolica Belgrad; waluta dinar serbski (RSD); język serbski; 6 549 143 mieszkańców (2025).

Belgrad leży u zbiegu Dunaju i Sawy.
Nikola Tesla był pochodzenia serbskiego.
Festiwal EXIT odbywa się w Twierdzy Piotrowaradyńskiej w Nowym Sadzie.
Należy do największych producentów malin na świecie.

Słowacja

Stolica Bratysława; waluta euro (EUR); język słowacki; 5 413 813 mieszkańców (2025).

Produkuje najwięcej samochodów na mieszkańca na świecie.
Bratysława to jedyna stolica, która graniczy z dwoma państwami, z Austrią i z Węgrami.
Jest tu ponad 6000 jaskiń.
Dobszyńska Jaskinia Lodowa należy do największych jaskiń lodowych Europy.

Słowenia

Stolica Lublana; waluta euro (EUR); język słoweński; 2 130 986 mieszkańców (2025).

Lasy zajmują prawie 60% terytorium.
Przez Jaskinię Postojną jeździ kolejka od 1872 roku.
Wybrzeże ma tylko około 47 km.
W jaskiniach żyje odmieniec jaskiniowy, ślepy płaz.

Szwajcaria

Stolica Berno; waluta frank szwajcarski (CHF); języki szwajcarski niemiecki, francuski, włoski; 9 092 436 mieszkańców (2025).

Ma cztery języki urzędowe.
Tunel bazowy Świętego Gotarda o długości 57 km to najdłuższy tunel kolejowy świata.
Jest neutralna od 1815 roku.
Szwajcarskie scyzoryki produkuje Victorinox od 1884 roku.

Szwecja

Stolica Sztokholm; waluta korona szwedzka (SEK); język szwedzki; 10 596 620 mieszkańców (2025).

W Jukkasjärvi co zimę od nowa buduje się hotel z lodu.
Poza Pokojową Nagrodą Nobla wszystkie Nagrody Nobla wręcza się w Sztokholmie.
Ma ponad 260 000 wysp, najwięcej na świecie.
IKEA powstała w Szwecji w 1943 roku.

Ukraina

Stolica Kijów; waluta hrywna ukraińska (UAH); język ukraiński; 38 980 376 mieszkańców (2025).

To największe państwo leżące w całości w Europie.
Stacja Arsenalna w Kijowie należy do najgłębszych stacji metra na świecie.
Tutejsze czarnoziemy należą do najżyźniejszych gleb świata.
Samolot An-225 Mrija był największym samolotem świata.

Watykan

Stolica Watykan; waluta euro (EUR); języki włoski, łaciński.

To najmniejsze państwo świata, ma niecałe pół kilometra kwadratowego powierzchni.
Ma własną pocztę i stację kolejową.
Gwardię Papieską tworzą Szwajcarzy.
Wypija się tu najwięcej wina na mieszkańca na świecie.

Węgry

Stolica Budapeszt; waluta forint węgierski (HUF); język węgierski; 9 514 251 mieszkańców (2025).

Hévíz to największe na świecie jezioro termalne, w którym można się kąpać.
Kostkę Rubika wymyślił węgierski architekt Ernő Rubik.
Budapeszteńskie metro z 1896 roku jest najstarsze w kontynentalnej Europie.
Balaton to największe jezioro Europy Środkowej.

Wielka Brytania

Stolica Londyn; waluta funt szterling (GBP); język angielski; 69 487 000 mieszkańców (2025).

Nie ma konstytucji spisanej w jednym dokumencie.
Nowoczesne zasady piłki nożnej i tenisa powstały w Anglii.
Londyńskie metro z 1863 roku jest najstarsze na świecie.
Wimbledon to najstarszy turniej tenisowy świata.

Włochy

Stolica Rzym; waluta euro (EUR); język włoski; 58 915 656 mieszkańców (2025).

Na ich terytorium leżą dwa niezależne państwa, Watykan i San Marino.
Należą do państw z największą liczbą obiektów UNESCO.
Mają najwięcej czynnych wulkanów w Europie, na przykład Etnę i Wezuwiusz.
Pizza i espresso pochodzą z Włoch.

Azja

Afganistan

Stolica Kabul; waluta afgani afgańskie (AFN); języki dari, paszto, turkmeński; 43 844 111 mieszkańców (2025).

W dolinie Bamian stały dwa olbrzymie posągi Buddy, które w 2001 roku zniszczyli talibowie.
Kabul leży na wysokości około 1800 m.
Lazuryt wydobywa się w prowincji Badachszan od tysięcy lat.
Sportem narodowym jest buzkaszi, gra konna, w której walczy się o tuszę kozy.

Arabia Saudyjska

Stolica Rijad; waluta rial saudyjski (SAR); język arabski; 36 973 555 mieszkańców (2025).

Nie ma ani jednej rzeki, która płynęłaby przez cały rok.
Mekka to najświętsze miasto islamu.
Rub al-Chali to największa zwarta piaszczysta pustynia świata.
Kobiety mogą tu prowadzić samochód od 2018 roku.

Armenia

Stolica Erywań; waluta dram armeński (AMD); język ormiański; 3 086 700 mieszkańców (2025).

Armenia jako pierwsze państwo świata przyjęła chrześcijaństwo jako religię państwową, według tradycji w 301 roku.
Z Erywania widać górę Ararat, która dziś leży w Turcji.
Erywań założono w 782 roku p.n.e., jest więc starszy od Rzymu.
Alfabet ormiański powstał około 405 roku.

Azerbejdżan

Stolica Baku; waluta manat azerski (AZN); języki azerbejdżański, rosyjski; 10 246 996 mieszkańców (2025).

Nazywany jest krainą ognia. Na zboczu Yanar Dag nieprzerwanie płonie ulatniający się gaz ziemny.
Baku leży około 28 m poniżej poziomu morza i jest najniżej położoną stolicą świata.
Ropę naftową wydobywa się tu na skalę przemysłową od XIX wieku.
Znajduje się tu około połowy wszystkich wulkanów błotnych świata.

Bahrajn

Stolica Manama; waluta dinar bahrański (BHD); język arabski; 1 600 366 mieszkańców (2025).

Z Arabią Saudyjską łączy go most nad morzem o długości 25 km.
To najmniejsze państwo Zatoki Perskiej.
Grand Prix Formuły 1 odbywa się tu od 2004 roku.
Drzewo Życia rośnie pośrodku pustyni bez widocznego źródła wody.

Bangladesz

Stolica Dhaka; waluta taka bengalska (BDT); język bengalski; 175 686 899 mieszkańców (2025).

Należy do najgęściej zaludnionych państw świata.
Sundarbany na granicy z Indiami to największy las namorzynowy świata.
W Sundarbanach żyje tygrys bengalski.
Plaża w Cox’s Bazar ma ponad 100 km długości.

Bhutan

Stolica Thimphu; waluty ngultrum bhutański (BTN), rupia indyjska (INR); język dzongkha; 796 682 mieszkańców (2025).

Rząd obok gospodarki oficjalnie mierzy tu także szczęście narodowe brutto.
Zgodnie z konstytucją lasy muszą zajmować co najmniej 60% terytorium.
Gangkhar Puensum to najwyższy niezdobyty szczyt świata.
Turyści płacą dzienną opłatę na rzecz zrównoważonego rozwoju.

Brunei

Stolica Bandar Seri Begawan; waluty dolar brunejski (BND), dolar singapurski (SGD); język malajski; 466 330 mieszkańców (2025).

Pałac sułtana Istana Nurul Iman to największy zamieszkany pałac świata.
Sułtan Hassanal Bolkiah rządzi od 1967 roku.
Większość terytorium porasta las deszczowy.
Kampong Ayer to duża wioska na palach nad rzeką.

Chiny

Stolica Pekin; waluta juan chiński (CNY); język chiński; 1 406 585 000 mieszkańców (2025).

Cały kraj używa jednego czasu, choć rozciąga się na pięć stref czasowych.
Wielki Mur Chiński ze wszystkimi odgałęzieniami ma ponad 21 000 km.
Panda wielka żyje na wolności tylko w Chinach.
Papier, kompas, proch strzelniczy i druk uważa się za cztery wielkie chińskie wynalazki.

Filipiny

Stolica Manila; waluta peso filipińskie (PHP); języki angielski, filipiński; 116 786 962 mieszkańców (2025).

Mają ponad 7000 wysp.
To największy katolicki kraj Azji.
Tarasy ryżowe w Banaue mają około 2000 lat.
Żyje tu wyrak filipiński, jeden z najmniejszych naczelnych.

Gruzja

Stolica Tbilisi; waluta lari gruzińskie (GEL); język gruziński; 3 935 766 mieszkańców (2025).

Wino wytwarza się tu od około 8000 lat, tradycyjnie w glinianych naczyniach kwewri.
Pismo gruzińskie jest wpisane na listę niematerialnego dziedzictwa UNESCO.
Uszguli należy do najwyżej położonych stale zamieszkanych osad Europy.
Koło Dmanisi znaleziono szczątki ludzi sprzed około 1,8 miliona lat.

Hongkong

Waluta dolar hongkoński (HKD); języki angielski, chiński; 7 498 900 mieszkańców (2025).

W 1997 roku Wielka Brytania przekazała go Chinom, ma jednak własną walutę i granice.
Ma najwięcej wieżowców na świecie.
Piętrowe tramwaje jeżdżą tu od 1904 roku.
Ponad 40% terytorium zajmują parki przyrodnicze.

Indie

Stolica Nowe Delhi; waluta rupia indyjska (INR); języki angielski, hindi, tamilski; 1 463 865 525 mieszkańców (2025).

To najludniejsze państwo świata.
Konstytucja uznaje 22 języki.
Szachy powstały w Indiach.
Tadż Mahal kazał zbudować cesarz dla upamiętnienia swojej żony.

Indonezja

Stolica Dżakarta; waluta rupia indonezyjska (IDR); język indonezyjski; 285 721 236 mieszkańców (2025).

To największe państwo wyspiarskie świata, ma ponad 17 000 wysp.
Żyją tu warany z Komodo, największe jaszczurki świata.
To najludniejsze państwo muzułmańskie świata.
Borobudur to największa świątynia buddyjska świata.

Irak

Stolica Bagdad; waluta dinar iracki (IQD); języki arabski, aramejski, sorani; 47 020 774 mieszkańców (2025).

W Mezopotamii między Eufratem a Tygrysem powstało pismo klinowe, jedno z pierwszych pism świata.
Niedaleko Bagdadu leżał starożytny Babilon.
Starożytne miasto Ur wiąże się z biblijnym Abrahamem.
Eufrat i Tygrys łączą się w rzekę Szatt al-Arab.

Iran

Stolica Teheran; waluta rial irański (IRR); język perski; 92 417 681 mieszkańców (2025).

Nowy Rok, Nouruz, obchodzi się tu w dniu równonocy wiosennej.
Persepolis było stolicą imperium perskiego.
Morze Kaspijskie na północy to największe jezioro świata.
Jest największym producentem szafranu na świecie.

Izrael

Stolica Jerozolima; waluta nowy szekel izraelski (ILS); języki arabski, hebrajski; 10 122 800 mieszkańców (2025).

Nad Morzem Martwym jest najniższy punkt na lądzie, około 430 m poniżej poziomu morza.
Jerozolima jest święta dla judaizmu, chrześcijaństwa i islamu.
Hebrajski odrodził się jako język mówiony w XIX i XX wieku.
Koło Ejlatu w Morzu Czerwonym są rafy koralowe.

Japonia

Stolica Tokio; waluta jen japoński (JPY); język japoński; 123 366 734 mieszkańców (2025).

Podczas spisu w 2023 roku naliczono tu ponad 14 000 wysp.
Superszybkie pociągi Shinkansen kursują od 1964 roku.
Jest tu ponad 100 czynnych wulkanów.
Najwyższym szczytem jest Fudżi (3776 m).

Jemen

Stolica Sana; waluta rial jemeński (YER); język arabski; 41 773 878 mieszkańców (2025).

Miasto Szibam z glinianymi wieżowcami nazywane jest Manhattanem pustyni.
Na wyspie Sokotra rosną rośliny, których nie ma nigdzie indziej, na przykład smocze drzewo.
Kawa mokka wzięła nazwę od jemeńskiego portu Mokka.
Stare miasto w Sanie jest wpisane na listę UNESCO.

Jordania

Stolica Amman; waluta dinar jordański (JOD); język arabski; 11 520 684 mieszkańców (2025).

Skalne miasto Petra należy do siedmiu nowych cudów świata.
Przy jej granicy leży Morze Martwe, najniższy punkt na lądzie.
Pustynia Wadi Rum nazywana jest Doliną Księżycową.
W Morzu Martwym nie da się utonąć, woda jest bardzo słona.

Kambodża

Stolica Phnom Penh; waluty riel kambodżański (KHR), dolar amerykański (USD); język khmerski; 17 847 982 mieszkańców (2025).

Angkor Wat to największa budowla sakralna świata i jest nawet na fladze państwowej.
Rzeka Mekong jest główną arterią komunikacyjną kraju.
Rzeka Tonle Sap w porze deszczowej zmienia kierunek biegu.
Płaci się tu rielami i dolarami amerykańskimi.

Katar

Stolica Doha; waluta rial katarski (QAR); język arabski; 2 972 215 mieszkańców (2025).

W 2022 roku Katar jako pierwsze państwo Bliskiego Wschodu zorganizował piłkarskie mistrzostwa świata.
Należy do państw z najwyższym PKB na mieszkańca na świecie.
Ma ogromne złoża gazu ziemnego.
W Doha ma siedzibę telewizja Al Jazeera.

Kazachstan

Stolica Astana; waluta tenge kazachskie (KZT); języki kazachski, rosyjski; 20 843 754 mieszkańców (2025).

To największe państwo świata bez dostępu do morza.
Z kosmodromu Bajkonur wystartował w 1961 roku Jurij Gagarin.
To dziewiąte co do wielkości państwo świata.
Dzikie jabłonie, przodkowie dzisiejszych jabłek, pochodzą z okolic Ałmaty.

Kirgistan

Stolica Biszkek; waluta som kirgiski (KGS); języki kirgiski, rosyjski; 7 343 064 mieszkańców (2025).

Ponad 90% terytorium zajmują góry.
Jezioro Issyk-Kul nie zamarza nawet zimą.
Odbywa się tu festiwal Światowe Igrzyska Nomadów.
Na fladze jest dach jurty.

Korea Południowa

Stolica Seul; waluta won południowokoreański (KRW); język koreański; 51 684 564 mieszkańców (2025).

Koreańskie pismo hangul kazał stworzyć w XV wieku król Sejong.
Pochodzą stąd firmy Samsung i Hyundai.
Aż do 2023 roku wiek liczono tu tradycyjnie tak, że noworodek od razu miał rok.
Zimowe igrzyska olimpijskie w 2018 roku odbyły się w Pjongczangu.

Korea Północna

Stolica Pjongjang; waluta won północnokoreański (KPW); język koreański; 26 571 036 mieszkańców (2025).

Stadion Pierwszego Maja w Pjongjangu należy do największych stadionów świata.
Od Korei Południowej oddziela ją strefa zdemilitaryzowana o szerokości 4 km.
Góra Pektu jest dla Koreańczyków święta.
Używa własnej rachuby lat dżucze, liczonej od narodzin Kim Ir Sena.

Kuwejt

Stolica Kuwejt; waluta dinar kuwejcki (KWD); język arabski; 4 865 298 mieszkańców (2025).

Dinar kuwejcki to najwięcej warta waluta świata.
Nie ma ani jednej stałej rzeki czy jeziora.
Ma duże złoża ropy naftowej.
Latem temperatury zwykle przekraczają 45°C.

Laos

Stolica Wientian; waluta kip laotański (LAK); język laotański; 7 873 046 mieszkańców (2025).

Podczas wojny wietnamskiej stał się najbardziej zbombardowanym krajem świata w przeliczeniu na liczbę mieszkańców.
To jedyne państwo Azji Południowo-Wschodniej bez dostępu do morza.
Miasto Luang Prabang jest wpisane na listę UNESCO.
Równina Dzbanów jest usiana setkami wielkich kamiennych naczyń.

Liban

Stolica Bejrut; waluta funt libański (LBP); języki arabski, francuski; 5 849 421 mieszkańców (2025).

Cedr na fladze jest symbolem kraju już od starożytności.
Bejrut nazywano kiedyś Paryżem Bliskiego Wschodu.
W Baalbek stoją jedne z największych świątyń rzymskich.
W ośrodku Mzaar można zimą jeździć na nartach.

Makau

Waluta pataca Makau (MOP); języki portugalski, chiński; 685 900 mieszkańców (2025).

To jedyne miejsce w Chinach, gdzie kasyna są legalne.
Do 1999 roku było kolonią portugalską.
Należy do najgęściej zaludnionych miejsc świata.
Z Hongkongiem łączy je most o długości 55 km.

Malediwy

Stolica Male; waluta rupia malediwska (MVR); język malediwski; 529 676 mieszkańców (2025).

To najniżej położone państwo świata, jego najwyższy punkt ma tylko około 5 m.
Tworzy je około 1200 wysp.
To najmniejsze państwo Azji.
W 2009 roku rząd obradował tu pod wodą, aby zwrócić uwagę na podnoszenie się poziomu morza.

Malezja

Stolica Kuala Lumpur; waluta ringgit malezyjski (MYR); języki angielski, malajski; 35 977 838 mieszkańców (2025).

Petronas Towers w Kuala Lumpur były w latach 1998-2004 najwyższymi budynkami świata.
Rośnie tu bukietnica, największy kwiat świata.
Dzieli się na część kontynentalną i część na wyspie Borneo.
Orangutany żyją na wolności tylko na Borneo i Sumatrze.

Mjanma

Stolica Naypyidaw; waluta kiat birmański (MMK); język birmański; 54 850 648 mieszkańców (2025).

W Paganie na równinie stoi ponad 2000 buddyjskich świątyń i pagód.
Stolicę Naypyidaw zbudowano od podstaw, jest stolicą od 2006 roku.
Pagoda Szwedagon w Rangunie jest pokryta złotem.
Rybacy na jeziorze Inle wiosłują nogą.

Mongolia

Stolica Ułan Bator; waluta tugrik mongolski (MNT); język mongolski; 3 568 978 mieszkańców (2025).

To najrzadziej zaludnione niepodległe państwo świata.
Na pustyni Gobi dokonano jednych z najważniejszych odkryć dinozaurów.
Czyngis-chan założył tu imperium mongolskie, największe zwarte imperium w historii.
Ułan Bator to najzimniejsza stolica świata.

Nepal

Stolica Katmandu; waluta rupia nepalska (NPR); język nepalski; 29 618 118 mieszkańców (2025).

To jedyne państwo świata, które nie ma prostokątnej flagi.
Leży tu osiem z czternastu ośmiotysięczników, w tym Mount Everest (8849 m).
W Lumbini urodził się Budda.
Jego czas różni się od uniwersalnego o 5 godzin i 45 minut.

Oman

Stolica Maskat; waluta rial omański (OMR); język arabski; 5 494 691 mieszkańców (2025).

Kadzidło zbiera się tu z drzew kadzidłowych od tysięcy lat.
Wydmy pustyni Wahiba Sands mają ponad 100 m wysokości.
Na plaży Ras al-Jinz składają jaja żółwie zielone.
Wadi Shab to kanion z turkusowymi oczkami wodnymi.

Pakistan

Stolica Islamabad; waluta rupia pakistańska (PKR); języki angielski, urdu; 255 219 554 mieszkańców (2025).

Na granicy z Chinami leży K2, drugi najwyższy szczyt świata.
Karakorum Highway należy do najwyżej położonych dróg międzynarodowych świata.
Mohendżo-Daro było jednym z największych miast starożytności.
Pochodzi stąd Malala Yousafzai, najmłodsza laureatka Nagrody Nobla.

Palestyna

Stolica Ramallah; waluty nowy szekel izraelski (ILS), dinar jordański (JOD); język arabski; 5 413 596 mieszkańców (2025).

Jerycho należy do najstarszych nieprzerwanie zamieszkanych miast świata.
W Betlejem stoi Bazylika Narodzenia Pańskiego.
Hebron słynie ze szkła dmuchanego i ceramiki.
Drzewa oliwne są symbolem kraju, a oliwki uprawia się tu od tysięcy lat.

Singapur

Stolica Singapur; waluta dolar singapurski (SGD); języki angielski, malajski, tamilski; 6 111 175 mieszkańców (2025).

To miasto-państwo, cały kraj jest jednym miastem.
Gumy do żucia nie wolno tu sprzedawać od 1992 roku.
W ogrodach Gardens by the Bay stoją sztuczne superdrzewa wysokie nawet na 50 m.
Na lotnisku Changi jest wodospad w środku budynku.

Sri Lanka

Stolica Kolombo; waluta rupia lankijska (LKR); języki syngaleski, tamilski; 21 756 000 mieszkańców (2025).

W 1960 roku stanęła tu na czele rządu Sirimavo Bandaranaike, pierwsza kobieta na świecie na tym stanowisku.
Należy do największych eksporterów herbaty.
Na skale Sigiriya stał pałac królewski.
W Kandy jest świątynia, w której przechowuje się ząb Buddy.

Syria

Stolica Damaszek; waluta funt syryjski (SYP); język arabski; 25 620 427 mieszkańców (2025).

Damaszek należy do najstarszych nieprzerwanie zamieszkanych miast świata.
Aleppo również należy do najstarszych miast świata.
Palmyra była bogatym miastem na szlaku karawanowym.
Krak des Chevaliers to jeden z najlepiej zachowanych zamków krzyżowców.

Tadżykistan

Stolica Duszanbe; waluta somoni tadżyckie (TJS); języki rosyjski, tadżycki; 10 786 734 mieszkańców (2025).

Ponad 90% terytorium zajmują góry, Pamir nazywany jest dachem świata.
Najwyższym szczytem jest Szczyt Ismaila Samaniego (7495 m).
Zapora Rogun ma być najwyższą zaporą świata.
Tadżycki jest spokrewniony z perskim.

Tajlandia

Stolica Bangkok; waluta baht tajski (THB); język tajski; 71 619 863 mieszkańców (2025).

Tajlandia jako jedyne państwo Azji Południowo-Wschodniej nigdy nie była kolonią europejską.
Pełna tajska nazwa Bangkoku należy do najdłuższych nazw miast na świecie.
Należy do największych eksporterów ryżu.
Masaż tajski jest wpisany na listę niematerialnego dziedzictwa UNESCO.

Tajwan

Stolica Tajpej; waluta nowy dolar tajwański (TWD); język chiński.

Wieżowiec Taipei 101 był w latach 2004-2010 najwyższym budynkiem świata.
Bubble tea powstała na Tajwanie w latach 80.
Około dwóch trzecich wyspy pokrywają góry.
Należy do największych producentów chipów półprzewodnikowych na świecie.

Timor Wschodni

Stolica Dili; waluta dolar amerykański (USD); języki portugalski, tetum; 1 418 517 mieszkańców (2025).

Niepodległość uzyskał w 2002 roku jako pierwsze nowe państwo XXI wieku.
Obok Filipin jest jedynym państwem Azji z katolicką większością.
Językami urzędowymi są tetum i portugalski.
Płaci się tu dolarem amerykańskim.

Turcja

Stolica Ankara; waluta lira turecka (TRY); język turecki; 85 878 556 mieszkańców (2025).

Stambuł leży na dwóch kontynentach, w Europie i w Azji.
Kapadocja słynie z lotów balonem na ogrzane powietrze.
Hagia Sophia stoi od 537 roku.
Tulipany trafiły do Holandii z Imperium Osmańskiego.

Turkmenistan

Stolica Aszchabad; waluta manat turkmeński (TMT); języki rosyjski, turkmeński; 7 618 847 mieszkańców (2025).

Krater gazowy Darwaza, zwany Wrotami Piekieł, płonie od 1971 roku.
Pustynia Karakum zajmuje około 70% terytorium.
Ma jedne z największych złóż gazu ziemnego na świecie.
Konie achał-tekińskie są symbolem narodowym.

Uzbekistan

Stolica Taszkent; waluta som uzbecki (UZS); języki rosyjski, uzbecki; 37 053 428 mieszkańców (2025).

Wraz z Liechtensteinem jest jednym z dwóch państw świata, których wszyscy sąsiedzi również nie mają dostępu do morza.
Samarkanda była jednym z głównych miast na Jedwabnym Szlaku.
Jezioro Aralskie na granicy z Kazachstanem prawie wyschło.
Stare miasto w Chiwie otaczają gliniane mury.

Wietnam

Stolica Hanoi; waluta dong wietnamski (VND); język wietnamski; 101 598 527 mieszkańców (2025).

Jest drugim największym producentem kawy na świecie.
W zatoce Ha Long są setki wapiennych wysp i skał.
Jaskinia Son Doong to największa jaskinia świata.
Miasto Hoi An słynie z kolorowych lampionów.

Zjednoczone Emiraty Arabskie

Stolica Abu Zabi; waluta dirham ZEA (AED); język arabski; 11 513 149 mieszkańców (2025).

Burdż Chalifa w Dubaju to najwyższy budynek świata.
To federacja siedmiu emiratów.
Przy Dubaju jest sztuczna wyspa w kształcie palmy.
Większość mieszkańców stanowią cudzoziemcy.

Afryka

Algieria

Stolica Algier; waluta dinar algierski (DZD); język arabski; 47 435 312 mieszkańców (2025).

To największe państwo Afryki.
Około 80% terytorium zajmuje Sahara.
W górach Tassili n’Ajjer są tysiące malowideł naskalnych, niektóre mają ponad 10 000 lat.
Niepodległość od Francji uzyskała w 1962 roku.

Angola

Stolica Luanda; waluta kwanza angolska (AOA); język portugalski; 39 040 039 mieszkańców (2025).

Luanda należy do największych portugalskojęzycznych miast świata.
Wodospady Kalandula należą do największych w Afryce.
Eksklawę Kabinda oddziela od reszty kraju terytorium Demokratycznej Republiki Konga.
Należy do największych producentów ropy naftowej w Afryce.

Benin

Stolica Porto-Novo; waluta frank CFA (XOF); język francuski; 14 814 460 mieszkańców (2025).

To kolebka religii wudu. Dziesiątego stycznia obchodzi się tu państwowe święto wudu.
Wioska Ganvié stoi na palach pośrodku jeziora Nokoué.
Królestwo Dahomeju miało kobiece wojsko, znane jako amazonki z Dahomeju.
Oficjalną stolicą jest Porto-Novo, ale rząd ma siedzibę w Kotonu.

Botswana

Stolica Gaborone; waluta pula botswańska (BWP); języki angielski, setswana; 2 562 122 mieszkańców (2025).

Delta Okawango to duża delta rzeczna, która nie uchodzi do morza, lecz ginie na pustyni Kalahari.
Żyje tu najwięcej słoni na świecie.
Należy do największych producentów diamentów.
Pustynia Kalahari zajmuje większość terytorium.

Burkina Faso

Stolica Wagadugu; waluta frank CFA (XOF); język francuski; 24 074 580 mieszkańców (2025).

W stolicy, Wagadugu, odbywa się FESPACO, największy festiwal filmowy Afryki.
Do 1984 roku nazywała się Górna Wolta.
Nazwa kraju oznacza kraj ludzi uczciwych.
Wielki Meczet w Bobo-Dioulasso zbudowano z gliny.

Burundi

Stolica Gitega; waluta frank burundyjski (BIF); języki francuski, rundi; 14 390 003 mieszkańców (2025).

Na granicy leży jezioro Tanganika, drugie najgłębsze jezioro świata.
Od 2019 roku stolicą jest Gitega, wcześniej była nią Bużumbura.
Należy do najgęściej zaludnionych państw Afryki.
Rytualny taniec z bębnami jest wpisany na listę niematerialnego dziedzictwa UNESCO.

Czad

Stolica Ndżamena; waluta frank CFA BEAC (XAF); języki arabski, francuski; 21 003 705 mieszkańców (2025).

Jezioro Czad, od którego kraj wziął nazwę, zmniejszyło się od lat 60. o około 90%.
Wulkan Emi Koussi w górach Tibesti to najwyższy punkt Sahary.
Płaskowyż Ennedi z łukami skalnymi jest wpisany na listę UNESCO.
Mówi się tu ponad 120 językami.

Demokratyczna Republika Konga

Stolica Kinszasa; waluta frank kongijski (CDF); języki francuski, kongo, lingala; 112 832 473 mieszkańców (2025).

Rzeka Kongo to najgłębsza rzeka świata, miejscami ma ponad 220 m.
To drugie co do wielkości państwo Afryki.
Żyją tu bonobo, których nie ma nigdzie indziej na świecie.
Kinszasa to największe francuskojęzyczne miasto świata.

Dżibuti

Stolica Dżibuti; waluta frank dżibutyjski (DJF); języki arabski, francuski; 1 184 076 mieszkańców (2025).

Jezioro Assal leży 155 m poniżej poziomu morza i jest najniższym punktem Afryki.
Jezioro Assal jest bardziej słone niż Morze Martwe.
Leży przy cieśninie Bab al-Mandab, jednym z najbardziej ruchliwych szlaków morskich świata.
Swoje bazy wojskowe ma tu kilka mocarstw.

Egipt

Stolica Kair; waluta funt egipski (EGP); język arabski; 118 365 995 mieszkańców (2025).

Wielka Piramida w Gizie to jedyny z siedmiu cudów świata starożytnego, który stoi do dziś.
Kanał Sueski łączy Morze Śródziemne z Morzem Czerwonym.
Nil jest jedną z dwóch najdłuższych rzek świata.
Większość mieszkańców żyje w dolinie i delcie Nilu, na około 5% terytorium.

Erytrea

Stolica Asmara; waluta nakfa erytrejska (ERN); języki arabski, angielski, tigrinia; 3 607 003 mieszkańców (2025).

Stolica, Asmara, jest wpisana na listę UNESCO ze względu na modernistyczną architekturę z lat 30.
Niepodległość od Etiopii uzyskała w 1993 roku.
Należy do niej archipelag Dahlak na Morzu Czerwonym.
Wąskotorowa kolej z portu Massawa do Asmary wspina się od poziomu morza na wysokość ponad 2300 m.

Eswatini

Stolica Lobamba; waluty lilangeni Suazi (SZL), rand południowoafrykański (ZAR); języki angielski, suazi; 1 256 174 mieszkańców (2025).

To jedna z ostatnich monarchii absolutnych świata.
Do 2018 roku nazywało się Suazi.
Co roku odbywa się tu tradycyjne święto trzciny Umhlanga.
Ma dwie stolice, Mbabane i Lobambę.

Etiopia

Stolica Addis Abeba; waluta birr etiopski (ETB); język amharski; 135 472 051 mieszkańców (2025).

Używa własnego kalendarza, który jest o 7-8 lat opóźniony względem gregoriańskiego.
Kawa pochodzi z Wyżyny Etiopskiej.
Poza krótką okupacją włoską nigdy nie była kolonią.
Kościoły w Lalibeli są wykute w skale.

Gabon

Stolica Libreville; waluta frank CFA BEAC (XAF); język francuski; 2 593 130 mieszkańców (2025).

Prawie 90% terytorium porasta las deszczowy.
Żyje tu najwięcej słoni leśnych w Afryce.
Około jednej dziesiątej terytorium zajmują parki narodowe.
Albert Schweitzer założył tu, w Lambaréné, szpital.

Gambia

Stolica Bandżul; waluta dalasi gambijskie (GMD); język angielski; 2 822 093 mieszkańców (2025).

To najmniejsze państwo Afryki kontynentalnej. Ciągnie się wąskim pasem wzdłuż rzeki Gambii.
Poza wybrzeżem ze wszystkich stron otacza ją Senegal.
Rzeka Gambia jest żeglowna przez setki kilometrów w głąb lądu.
Wyspa Kunta Kinteh jest wpisana na listę UNESCO.

Ghana

Stolica Akra; waluta cedi ghańskie (GHS); język angielski; 35 064 272 mieszkańców (2025).

W 1957 roku jako pierwsza kolonia Afryki Subsaharyjskiej uzyskała niepodległość.
Należy do największych producentów kakao na świecie.
Jezioro Wolta to największe pod względem powierzchni sztuczne jezioro świata.
Południk zerowy i równik przecinają się w Zatoce Gwinejskiej niedaleko jej wybrzeża.

Gwinea

Stolica Konakry; waluta frank gwinejski (GNF); język francuski; 15 099 727 mieszkańców (2025).

Swoje źródła mają tu rzeki Niger i Senegal.
Ma największe złoża boksytu na świecie.
Góry Futa Dżalon nazywane są wieżą ciśnień Afryki Zachodniej.
Rezerwat przyrody w górach Nimba jest wpisany na listę UNESCO.

Gwinea Bissau

Stolica Bissau; waluta frank CFA (XOF); języki portugalski, kreolski gwinejski; 2 249 515 mieszkańców (2025).

Archipelag Bijagós tworzy ponad 80 wysp.
Na wyspach Bijagós żółwie morskie składają jaja.
Należy do największych producentów orzechów nerkowca.
Językiem urzędowym jest portugalski.

Gwinea Równikowa

Stolica Ciudad de la Paz; waluta frank CFA BEAC (XAF); języki francuski, portugalski, hiszpański; 1 938 431 mieszkańców (2025).

To jedyne państwo Afryki, w którym językiem urzędowym jest hiszpański.
Stolica, Malabo, leży na wyspie Bioko, a nie na kontynencie.
Na kontynencie buduje nową stolicę, Ciudad de la Paz.
Dzięki ropie należy do państw afrykańskich z najwyższym PKB na mieszkańca.

Kamerun

Stolica Jaunde; waluta frank CFA BEAC (XAF); języki angielski, francuski; 29 879 337 mieszkańców (2025).

Nazywany jest Afryką w miniaturze, ma pustynię, sawannę, góry i las deszczowy.
Wulkan Kamerun to najwyższy szczyt Afryki Zachodniej i Środkowej.
Językami urzędowymi są francuski i angielski.
Jego piłkarze byli w 1990 roku pierwszą afrykańską drużyną w ćwierćfinale mistrzostw świata.

Kenia

Stolica Nairobi; waluta szyling kenijski (KES); języki angielski, suahili; 57 532 493 mieszkańców (2025).

Przez rezerwat Masai Mara co roku przechodzi wielka migracja gnu.
Biegacze z Kenii wygrali mnóstwo maratonów i medali olimpijskich.
Przez kraj przebiega równik.
Mount Kenya to drugi najwyższy szczyt Afryki.

Komory

Stolica Moroni; waluta frank komoryjski (KMF); języki arabski, francuski, komoryjski; 882 847 mieszkańców (2025).

Na wyspie Wielki Komor jest Karthala, jeden z największych czynnych wulkanów świata.
Należą do największych producentów olejku ylang-ylang.
Tworzą je trzy wyspy, czwarta wyspa archipelagu, Majotta, należy do Francji.
Przy wybrzeżu żyje latimeria, ryba znana jako żywa skamieniałość.

Kongo

Stolica Brazzaville; waluta frank CFA BEAC (XAF); języki francuski, kongo, lingala; 6 484 437 mieszkańców (2025).

Brazzaville i Kinszasę, dwie stolice, dzieli tylko rzeka Kongo.
Przez kraj przebiega równik.
Większość terytorium porasta las deszczowy.
W parku narodowym Odzala-Kokoua żyją goryle nizinne.

Lesotho

Stolica Maseru; waluty loti sotyjskie (LSL), rand południowoafrykański (ZAR); języki angielski, sotho południowy; 2 363 325 mieszkańców (2025).

To jedyne państwo świata, którego całe terytorium leży powyżej 1000 m n.p.m.
Ze wszystkich stron otacza je Republika Południowej Afryki.
Jako tradycyjny strój ludzie noszą tu wełniane koce.
Jest tu ośrodek narciarski Afriski.

Liberia

Stolica Monrovia; waluta dolar liberyjski (LRD); język angielski; 5 731 206 mieszkańców (2025).

Założyli ją w XIX wieku wyzwoleni niewolnicy z USA.
Jej flaga przypomina amerykańską.
Stolica, Monrowia, nosi imię amerykańskiego prezydenta Jamesa Monroe.
Ellen Johnson Sirleaf była tu pierwszą wybraną prezydentką w Afryce.

Libia

Stolica Trypolis; waluta dinar libijski (LYD); język arabski; 7 458 555 mieszkańców (2025).

Ponad 90% terytorium zajmuje pustynia.
Leptis Magna należy do najlepiej zachowanych miast rzymskich.
Ma największe złoża ropy naftowej w Afryce.
System Wielkiej Sztucznej Rzeki doprowadza do miast wodę spod Sahary.

Madagaskar

Stolica Antananarywa; waluta ariary malgaski (MGA); języki francuski, malgaski; 32 740 678 mieszkańców (2025).

Około 90% tutejszych roślin i zwierząt nie występuje nigdzie indziej na świecie.
Lemury żyją na wolności tylko tutaj.
Jest czwartą co do wielkości wyspą świata.
Pochodzi stąd duża część światowej wanilii.

Malawi

Stolica Lilongwe; waluta kwacha malawijska (MWK); języki angielski, njandża; 22 216 120 mieszkańców (2025).

W jeziorze Malawi żyje więcej gatunków ryb niż w jakimkolwiek innym jeziorze świata.
Jezioro Malawi zajmuje około jednej piątej terytorium.
Nazywane jest ciepłym sercem Afryki.
Najwyższym szczytem jest Mulanje (3002 m).

Mali

Stolica Bamako; waluta frank CFA (XOF); język francuski; 25 198 821 mieszkańców (2025).

Wielki Meczet w Djenné to największa budowla z gliny na świecie.
Timbuktu było w średniowieczu centrum islamskiej nauki.
Władca Mansa Musa często bywa nazywany najbogatszym człowiekiem w historii.
Rzeka Niger tworzy tu w głębi lądu dużą deltę.

Maroko

Stolica Rabat; waluta dirham marokański (MAD); języki arabski, berberyjski; 38 430 770 mieszkańców (2025).

Uniwersytet al-Karawijjin w Fezie to najstarszy wciąż działający uniwersytet świata.
Plac Dżemaa el-Fna w Marrakeszu jest pełen magików, muzyków i straganów z jedzeniem.
Domy w mieście Szafszawan są pomalowane na niebiesko.
Olej arganowy produkuje się z drzew arganowych, które rosną prawie wyłącznie w południowo-zachodnim Maroku.

Mauretania

Stolica Nawakszut; waluta ugija mauretańska (MRU); język arabski; 5 315 065 mieszkańców (2025).

Strukturę Richat, zwaną Okiem Sahary, widać nawet z kosmosu.
Pociąg z rudą żelaza należy do najdłuższych pociągów świata, ma nawet 3 km.
Miasto Szinkit słynie ze starych bibliotek.
Niewolnictwo oficjalnie zniesiono tu dopiero w 1981 roku.

Mauritius

Stolica Port Louis; waluta rupia maurytyjska (MUR); języki angielski, francuski, kreolski Mauritiusa; 1 243 741 mieszkańców (2025).

Żył tu ptak dodo, który wymarł w XVII wieku.
Przy górze Le Morne piasek pod wodą wygląda jak podwodny wodospad.
W Chamarel jest ziemia siedmiu kolorów.
Mark Twain napisał, że Bóg najpierw stworzył Mauritius, a na jego wzór raj.

Mozambik

Stolica Maputo; waluta metical mozambicki (MZN); język portugalski; 35 631 653 mieszkańców (2025).

Na fladze państwowej ma karabin AK-47.
Ma ponad 2400 km wybrzeża.
Przy archipelagu Bazaruto żyją diugonie.
Językiem urzędowym jest portugalski.

Namibia

Stolica Windhuk; waluty dolar namibijski (NAD), rand południowoafrykański (ZAR); języki angielski, afrikaans, niemiecki; 3 092 816 mieszkańców (2025).

Wydmy w Sossusvlei należą do najwyższych na świecie.
Namibia jako pierwsze państwo świata zapisała ochronę przyrody w konstytucji.
Pustynia Namib należy do najstarszych pustyń świata.
W dolinie Deadvlei stoją martwe drzewa sprzed setek lat.

Niger

Stolica Niamey; waluta frank CFA (XOF); język francuski; 27 917 831 mieszkańców (2025).

Większość terytorium zajmuje Sahara.
Koło miasta Agadez znaleziono szkielety dinozaurów.
Na południowym zachodzie płynie rzeka Niger, od której kraj wziął nazwę.
Żyją tu ostatnie dziko żyjące żyrafy zachodnioafrykańskie.

Nigeria

Stolica Abudża; waluta naira nigeryjska (NGN); język angielski; 237 527 782 mieszkańców (2025).

To najludniejsze państwo Afryki.
Nigeryjski Nollywood kręci rocznie więcej filmów niż Hollywood.
Lagos należy do największych miast Afryki.
Mówi się tu ponad 500 językami.

Republika Południowej Afryki

Stolice Pretoria, Bloemfontein, Kapsztad; waluta rand południowoafrykański (ZAR); języki angielski, zulu, khosa; 64 747 319 mieszkańców (2025).

Ma trzy stolice: rząd ma siedzibę w Pretorii, parlament w Kapsztadzie, a sąd najwyższy w Bloemfontein.
Ma 12 języków urzędowych.
Góra Stołowa w Kapsztadzie należy do siedmiu nowych cudów natury.
Pierwszy na świecie przeszczep serca przeprowadzono w Kapsztadzie w 1967 roku.

Republika Środkowoafrykańska

Stolica Bangi; waluta frank CFA BEAC (XAF); języki francuski, sango; 5 513 282 mieszkańców (2025).

Leży prawie w samym środku kontynentu afrykańskiego.
W Dzanga-Sangha na polanach w dżungli spotykają się słonie leśne.
Językami urzędowymi są francuski i sango.
Wodospady Boali mają około 50 m wysokości.

Republika Zielonego Przylądka

Stolica Praia; waluta escudo zielonoprzylądkowe (CVE); język portugalski; 527 326 mieszkańców (2025).

Tworzy ją 10 wysp wulkanicznych.
Pochodziła stąd piosenkarka Cesária Évora.
Najwyższym szczytem jest wulkan Fogo.
Językiem urzędowym jest portugalski.

Rwanda

Stolica Kigali; waluta frank ruandyjski (RWF); języki angielski, francuski, kinya-ruanda; 14 569 341 mieszkańców (2025).

Torby plastikowe są tu zakazane od 2008 roku.
W górach żyją goryle górskie.
Ma najwyższy odsetek kobiet w parlamencie na świecie.
Raz w miesiącu mieszkańcy mają dzień prac społecznych, umuganda.

Senegal

Stolica Dakar; waluta frank CFA (XOF); język francuski; 18 931 966 mieszkańców (2025).

Jezioro Retba ma różowy kolor dzięki glonom.
Dakar to najdalej na zachód wysunięte miasto Afryki kontynentalnej.
Wyspa Gorée była centrum handlu niewolnikami.
W Dakarze kończył się kiedyś słynny Rajd Dakar.

Seszele

Stolica Victoria; waluta rupia seszelska (SCR); języki kreolski seszelski, angielski, francuski; 122 730 mieszkańców (2025).

Rośnie tu palma coco de mer, która ma największe nasiono ze wszystkich roślin.
Na atolu Aldabra żyją żółwie olbrzymie.
To najmniejsze państwo Afryki.
Atol Aldabra należy do największych atoli świata.

Sierra Leone

Stolica Freetown; waluta leone sierraleoński (SLE); język angielski; 8 819 794 mieszkańców (2025).

Stolicę, Freetown, założyli wyzwoleni niewolnicy.
Znaleziono tu jedne z największych diamentów świata.
Stary puchowiec Cotton Tree był symbolem Freetown, dopóki w 2023 roku nie powaliła go burza.
Językiem urzędowym jest angielski.

Somalia

Stolica Mogadiszu; waluta szyling somalijski (SOS); języki arabski, somalijski; 19 654 739 mieszkańców (2025).

Ma najdłuższe wybrzeże w Afryce kontynentalnej.
Somalijski zaczęto oficjalnie zapisywać alfabetem łacińskim dopiero w 1972 roku.
Hoduje się tu najwięcej wielbłądów na świecie.
Malowidła naskalne w Laas Geel należą do najstarszych w Afryce.

Sudan

Stolica Chartum; waluta funt sudański (SDG); języki arabski, angielski; 51 662 147 mieszkańców (2025).

Ma więcej piramid niż Egipt, w Meroe i okolicy stoi ich ponad 200.
Koło Chartumu łączą się Nil Biały i Nil Błękitny.
Jest trzecim co do wielkości państwem Afryki.
Jest największym producentem gumy arabskiej.

Sudan Południowy

Stolica Dżuba; waluta funt południowosudański (SSP); język angielski; 12 188 788 mieszkańców (2025).

To najmłodsze państwo świata, niepodległość uzyskało w 2011 roku.
Mokradła Sudd należą do największych terenów podmokłych świata.
Językiem urzędowym jest angielski.
Przez cały kraj płynie Nil Biały.

Tanzania

Stolica Dodoma; waluta szyling tanzański (TZS); języki angielski, suahili; 70 545 865 mieszkańców (2025).

Kilimandżaro to najwyższy szczyt Afryki (5895 m).
W Serengeti odbywa się wielka migracja gnu i zebr.
Zanzibar słynie z uprawy przypraw.
Krater Ngorongoro to największa nienaruszona kaldera świata.

Togo

Stolica Lomé; waluta frank CFA (XOF); język francuski; 8 591 626 mieszkańców (2025).

Wybrzeże ma tylko około 56 km, ale w głąb lądu kraj sięga ponad 500 km.
Kraina glinianych wież Koutammakou jest wpisana na listę UNESCO.
Należy do dużych producentów fosforytów.
Językiem urzędowym jest francuski.

Tunezja

Stolica Tunis; waluta dinar tunezyjski (TND); język arabski; 12 348 573 mieszkańców (2025).

Kręcono tu sceny Gwiezdnych wojen z planety Tatooine.
Kartagina była potężnym miastem starożytności.
Amfiteatr w El Djem należy do największych amfiteatrów rzymskich.
Szott al-Dżarid to największe słone jezioro Sahary.

Uganda

Stolica Kampala; waluta szyling ugandyjski (UGX); języki angielski, suahili; 51 384 894 mieszkańców (2025).

Nil Biały wypływa z Jeziora Wiktorii koło miasta Jinja.
Żyje tu około połowy goryli górskich świata.
Przez kraj przebiega równik.
Góry Ruwenzori nazywane są Górami Księżycowymi.

Wybrzeże Kości Słoniowej

Stolica Jamusukro; waluta frank CFA (XOF); język francuski; 32 711 547 mieszkańców (2025).

Jest największym producentem kakao na świecie.
Bazylika w Jamusukro należy do największych kościołów świata.
Oficjalną stolicą jest Jamusukro, a największym miastem Abidżan.
Park Narodowy Taï z lasem deszczowym jest wpisany na listę UNESCO.

Wyspy Świętego Tomasza i Książęca

Stolica São Tomé; waluta dobra Wysp Świętego Tomasza i Książęcej (STN); język portugalski; 240 254 mieszkańców (2025).

Równik przechodzi przez wysepkę Rolas na południu kraju.
To drugie najmniejsze państwo Afryki.
Kakao było kiedyś głównym towarem eksportowym.
Pico Cão Grande to iglicowaty szczyt wulkaniczny, który wznosi się ponad 300 m nad okolicę.

Zambia

Stolica Lusaka; waluta kwacha zambijska (ZMW); język angielski; 21 913 874 mieszkańców (2025).

Na granicy z Zimbabwe są Wodospady Wiktorii.
Nazwę wzięła od rzeki Zambezi.
Park Narodowy South Luangwa słynie z pieszych safari.
Należy do największych producentów miedzi w Afryce.

Zimbabwe

Stolica Harare; waluty dolar amerykański (USD), złoto Zimbabwe (ZWG); języki angielski, shona, ndebele północny; 16 950 795 mieszkańców (2025).

Na granicy z Zambią są Wodospady Wiktorii.
W 2008 roku wydano tu banknot o nominale 100 bilionów dolarów.
Nazwę wzięło od ruin Wielkiego Zimbabwe.
Jezioro Kariba na granicy z Zambią należy do największych sztucznych jezior świata.

Ameryka Północna i Środkowa

Antigua i Barbuda

Stolica Saint John's; waluta dolar wschodniokaraibski (XCD); język angielski; 94 209 mieszkańców (2025).

Według miejscowych Antigua ma 365 plaż, po jednej na każdy dzień roku.
Stocznia Nelsona w English Harbour jest wpisana na listę UNESCO.
Państwo tworzą głównie dwie wyspy, Antigua i Barbuda.
Na Barbudzie gniazduje duża kolonia fregat.

Bahamy

Stolica Nassau; waluty dolar bahamski (BSD), dolar amerykański (USD); język angielski; 403 033 mieszkańców (2025).

Tworzy je około 700 wysp, z których zamieszkanych jest tylko około 30.
Przy wyspie Big Major Cay w morzu pływają świnie.
To właśnie na Bahamach w 1492 roku wylądował Kolumb.
Plaże na wyspie Harbour Island mają różowy piasek.

Barbados

Stolica Bridgetown; waluta dolar barbadoski (BBD); język angielski; 282 623 mieszkańców (2025).

Rum Mount Gay produkuje się tu od 1703 roku i uchodzi za najstarszy rum na świecie.
Pochodzi stąd piosenkarka Rihanna.
W 2021 roku stał się republiką.
Grejpfrut powstał na Barbadosie jako naturalna krzyżówka.

Belize

Stolica Belmopan; waluta dolar belizeński (BZD); języki kreolski belizeński, angielski, hiszpański; 422 924 mieszkańców (2025).

Jest tu Wielka Błękitna Dziura, podwodna jaskinia o średnicy ponad 300 m.
To jedyne państwo Ameryki Środkowej, w którym językiem urzędowym jest angielski.
Rafa Belize to druga co do wielkości rafa koralowa świata.
Stolica Belmopan należy do najmniejszych stolic Ameryki.

Dominika

Stolica Roseau; waluta dolar wschodniokaraibski (XCD); język angielski; 65 871 mieszkańców (2025).

Jest tu Wrzące Jezioro, drugie co do wielkości gorące źródło na świecie.
Nazywana jest naturalną wyspą Karaibów.
Według miejscowych ma 365 rzek.
Żyje tu rdzenna ludność Kalinago.

Dominikana

Stolica Santo Domingo; waluta peso dominikańskie (DOP); język hiszpański; 11 520 487 mieszkańców (2025).

Santo Domingo, założone w 1496 roku, to najstarsze europejskie miasto w Ameryce.
Pico Duarte to najwyższy szczyt Karaibów.
Najpopularniejszym sportem jest baseball.
Z Haiti dzieli wyspę Hispaniolę.

Grenada

Stolica Saint George's; waluta dolar wschodniokaraibski (XCD); język angielski; 117 303 mieszkańców (2025).

Nazywana jest wyspą przypraw i należy do największych eksporterów gałki muszkatołowej.
Gałka muszkatołowa jest nawet na fladze państwowej.
Przy wybrzeżu znajduje się podwodny park rzeźb.
Tworzą ją wyspy Grenada, Carriacou i Petite Martinique.

Gwatemala

Stolica Gwatemala; waluta quetzal gwatemalski (GTQ); język hiszpański; 18 687 881 mieszkańców (2025).

Tikal należy do największych miast dawnych Majów.
Ptak kwezal jest na fladze i dał też nazwę walucie.
Jest tu ponad 30 wulkanów.
Jezioro Atitlán otaczają trzy wulkany.

Haiti

Stolica Port-au-Prince; waluta gourde haitański (HTG); języki francuski, kreolski haitański; 11 906 095 mieszkańców (2025).

W 1804 roku powstało jako pierwsze państwo po udanym powstaniu niewolników.
Z Dominikaną dzieli wyspę Hispaniolę.
Cytadela Laferrière to największa twierdza w Ameryce.
Językami urzędowymi są francuski i kreolski haitański.

Honduras

Stolica Tegucigalpa; waluta lempira honduraska (HNL); język hiszpański; 11 005 850 mieszkańców (2025).

Majańskie miasto Copán słynie z najlepiej zachowanych rzeźb i stel Majów.
Bay Islands leżą przy drugiej co do wielkości rafie koralowej świata.
Określenie republika bananowa powstało właśnie z myślą o Hondurasie.
Według miejscowych koło miasta Yoro co roku padają z nieba ryby.

Jamajka

Stolica Kingston; waluta dolar jamajski (JMD); języki angielski, kreolski jamajski; 2 837 077 mieszkańców (2025).

Tu narodziło się reggae.
Pochodzi stąd Usain Bolt, najszybszy sprinter w historii.
Jamajscy bobsleiści wystartowali na zimowych igrzyskach olimpijskich w 1988 roku.
Kawa Blue Mountain należy do najdroższych na świecie.

Kanada

Stolica Ottawa; waluta dolar kanadyjski (CAD); języki angielski, francuski; 41 651 653 mieszkańców (2025).

Ma najdłuższe wybrzeże na świecie.
Ma więcej jezior niż wszystkie pozostałe państwa świata razem wzięte.
To drugie co do wielkości państwo świata.
Koszykówkę wymyślił Kanadyjczyk James Naismith.

Kostaryka

Stolica San José; waluta colon kostarykański (CRC); język hiszpański; 5 152 950 mieszkańców (2025).

Armię zlikwidowała w 1948 roku.
Żyje tu około 5% wszystkich gatunków roślin i zwierząt świata.
Większość energii elektrycznej wytwarza ze źródeł odnawialnych.
Pura vida to zwykłe pozdrowienie i zarazem filozofia życia.

Kuba

Stolica Hawana; waluty peso kubańskie wymienialne (CUC), peso kubańskie (CUP); język hiszpański; 10 937 203 mieszkańców (2025).

To największa wyspa Karaibów.
Kubańskie cygara należą do najbardziej znanych na świecie.
Żyje tu koliberek hawański, najmniejszy ptak świata.
W Hawanie do dziś jeżdżą amerykańskie samochody z lat 50.

Meksyk

Stolica Meksyk; waluta peso meksykańskie (MXN); język hiszpański; 131 946 900 mieszkańców (2025).

Czekolada pochodzi z Mezoameryki, Aztekowie przyrządzali z niej gorzki napój.
Miasto Meksyk stoi w miejscu azteckiego miasta Tenochtitlán.
Miasto Meksyk co roku zapada się o kilkadziesiąt centymetrów.
Chichén Itzá należy do siedmiu nowych cudów świata.

Nikaragua

Stolica Managua; waluta cordoba nikaraguańska (NIO); język hiszpański; 7 007 502 mieszkańców (2025).

W jeziorze Nikaragua, największym w Ameryce Środkowej, żyją rekiny.
To największe państwo Ameryki Środkowej.
Granada należy do najstarszych europejskich miast na kontynencie amerykańskim.
Z wulkanu Cerro Negro można zjechać na desce po wulkanicznym piasku.

Panama

Stolica Panama; waluty balboa panamski (PAB), dolar amerykański (USD); język hiszpański; 4 571 189 mieszkańców (2025).

Kanał Panamski łączy Ocean Atlantycki z Oceanem Spokojnym.
Płaci się tu dolarem amerykańskim i balboa.
Kapelusz panama w rzeczywistości wytwarza się w Ekwadorze.
W dżungli Darién jest jedyna przerwa w Autostradzie Panamerykańskiej.

Portoryko

Stolica San Juan; waluta dolar amerykański (USD); języki angielski, hiszpański; 3 184 835 mieszkańców (2025).

To terytorium stowarzyszone z USA, jego mieszkańcy mają obywatelstwo amerykańskie.
Zatoka Mosquito Bay na wyspie Vieques nocą świeci dzięki planktonowi.
El Yunque to jedyny tropikalny las deszczowy w systemie lasów narodowych USA.
Płaci się tu dolarem amerykańskim.

Saint Kitts i Nevis

Stolica Basseterre; waluta dolar wschodniokaraibski (XCD); język angielski; 46 922 mieszkańców (2025).

To najmniejsze państwo Ameryki.
Tworzą je dwie wyspy, Saint Kitts i Nevis.
Na Nevis urodził się Alexander Hamilton, jeden z ojców założycieli USA.
Twierdza Brimstone Hill jest wpisana na listę UNESCO.

Saint Lucia

Stolica Castries; waluta dolar wschodniokaraibski (XCD); język angielski; 180 149 mieszkańców (2025).

To jedyne państwo świata nazwane imieniem kobiety, świętej Łucji.
Symbolem wyspy są dwa wulkaniczne szczyty Pitons.
Ma dwóch laureatów Nagrody Nobla, najwięcej na mieszkańca na świecie.
Na wulkan Soufrière można dojść aż do krateru.

Saint Vincent i Grenadyny

Stolica Kingstown; waluta dolar wschodniokaraibski (XCD); język angielski; 99 924 mieszkańców (2025).

W Wallilabou na Saint Vincent kręcono Piratów z Karaibów.
Tworzą je 32 wyspy.
Wulkan La Soufrière ostatni raz wybuchł w 2021 roku.
Wyspa Mustique jest ulubionym miejscem celebrytów.

Salwador

Stolica San Salvador; waluta dolar amerykański (USD); język hiszpański; 6 365 503 mieszkańców (2025).

To najmniejsze państwo Ameryki Środkowej.
W 2021 roku Salwador jako pierwsze państwo świata uznał bitcoina za prawny środek płatniczy.
Nazywany jest krainą wulkanów.
Daniem narodowym są nadziewane placki pupusas.

Stany Zjednoczone

Stolica Waszyngton; waluta dolar amerykański (USD); język angielski; 341 784 857 mieszkańców (2025).

Yellowstone był w 1872 roku pierwszym parkiem narodowym świata.
Wyspy Mała i Wielka Diomedes w Cieśninie Beringa, z których jedna należy do USA, a druga do Rosji, dzielą niecałe 4 km.
Alaskę kupiły w 1867 roku od Rosji.
Statua Wolności była darem od Francji.

Trynidad i Tobago

Stolica Port of Spain; waluta dolar trynidadzki (TTD); język angielski; 1 367 764 mieszkańców (2025).

Jest tu Pitch Lake, największe naturalne złoże asfaltu na świecie.
Powstał tu stalowy bęben, steelpan.
Karnawał w Port-of-Spain należy do największych na świecie.
Na Trynidadzie powstały style muzyczne calypso i soca.

Ameryka Południowa

Argentyna

Stolica Buenos Aires; waluta peso argentyńskie (ARS); języki guarani, hiszpański; 45 851 378 mieszkańców (2025).

Leży tu Aconcagua, najwyższy szczyt poza Azją (6961 m).
Tango narodziło się w portowych dzielnicach Buenos Aires i Montevideo.
Ushuaia uchodzi za najdalej na południe wysunięte miasto świata.
Wodospady Iguazú na granicy z Brazylią tworzy około 275 kaskad.

Boliwia

Stolica Sucre; waluta boliviano boliwijskie (BOB); języki hiszpański, ajmara, guarani; 12 581 843 mieszkańców (2025).

Choć nie ma dostępu do morza, ma własną marynarkę wojenną, która służy na jeziorze Titicaca.
Salar de Uyuni to największe solnisko na świecie.
La Paz to najwyżej położona siedziba rządu na świecie.
Kolejki linowe Mi Teleférico w La Paz tworzą największą miejską sieć kolei linowych na świecie.

Brazylia

Stolica Brasília; waluta real brazylijski (BRL); język portugalski; 212 812 405 mieszkańców (2025).

Leży tu największa część Puszczy Amazońskiej.
To jedyne państwo Ameryki Południowej, w którym mówi się po portugalsku.
Mistrzostwa świata w piłce nożnej wygrała pięć razy, najwięcej ze wszystkich.
Posąg Chrystusa Zbawiciela w Rio należy do siedmiu nowych cudów świata.

Chile

Stolica Santiago; waluta peso chilijskie (CLP); język hiszpański; 19 859 921 mieszkańców (2025).

Ma około 4300 km długości, ale średnio tylko 177 km szerokości.
Pustynia Atakama to najsuchsza niepolarna pustynia świata.
Należy do niego Wyspa Wielkanocna z posągami moai.
Jest największym producentem miedzi na świecie.

Ekwador

Stolica Quito; waluta dolar amerykański (USD); język hiszpański; 18 289 896 mieszkańców (2025).

Nazwę wziął od równika, który przez niego przebiega.
Należą do niego Galapagos.
Szczyt Chimborazo to punkt najbardziej oddalony od środka Ziemi.
Płaci się tu dolarem amerykańskim.

Gujana

Stolica Georgetown; waluta dolar gujański (GYD); język angielski; 835 986 mieszkańców (2025).

To jedyne państwo Ameryki Południowej, w którym językiem urzędowym jest angielski.
Wodospad Kaieteur należy do najpotężniejszych jednostopniowych wodospadów świata.
Ponad 80% terytorium porasta las tropikalny.
Nazwa kraju oznacza krainę wielu wód.

Kolumbia

Stolica Bogota; waluta peso kolumbijskie (COP); język hiszpański; 53 425 635 mieszkańców (2025).

Jest największym producentem szmaragdów na świecie.
Ma wybrzeże nad Oceanem Spokojnym i nad Morzem Karaibskim.
Pochodził stąd pisarz Gabriel García Márquez.
Należy do największych producentów kawy.

Paragwaj

Stolica Asunción; waluta guarani paragwajskie (PYG); języki guarani, hiszpański; 7 013 078 mieszkańców (2025).

Guarani jest językiem urzędowym obok hiszpańskiego i mówi nim większość mieszkańców.
Zapora Itaipú na granicy z Brazylią należy do największych elektrowni wodnych świata.
Prawie całą energię elektryczną wytwarza z wody.
Flaga ma po każdej stronie inny herb.

Peru

Stolica Lima; waluta sol peruwiański (PEN); języki ajmara, keczua, hiszpański; 34 576 665 mieszkańców (2025).

Miasto Inków Machu Picchu leży na wysokości około 2430 m.
Jezioro Titicaca na granicy z Boliwią to najwyżej położone żeglowne jezioro świata.
Ziemniaki pochodzą z peruwiańskich Andów.
Kanion Colca należy do najgłębszych na świecie.

Surinam

Stolica Paramaribo; waluta dolar surinamski (SRD); język niderlandzki; 639 850 mieszkańców (2025).

To najmniejsze państwo Ameryki Południowej i jedyne, w którym językiem urzędowym jest niderlandzki.
Ponad 90% terytorium porasta las tropikalny.
Katedra w Paramaribo należy do największych drewnianych budowli Ameryki.
W Paramaribo meczet i synagoga stoją obok siebie.

Urugwaj

Stolica Montevideo; waluta peso urugwajskie (UYU); język hiszpański; 3 384 688 mieszkańców (2025).

W 1930 roku zorganizował pierwsze piłkarskie mistrzostwa świata i je wygrał.
W 2013 roku Urugwaj jako pierwsze państwo świata zalegalizował sprzedaż marihuany.
Bydła jest tu więcej niż ludzi.
Prawie cała energia elektryczna pochodzi ze źródeł odnawialnych.

Wenezuela

Stolica Caracas; waluta boliwar wenezuelski (VES); język hiszpański; 28 516 896 mieszkańców (2025).

Jest tu Salto Ángel, najwyższy wodospad świata.
Ma największe potwierdzone złoża ropy naftowej na świecie.
Nad jeziorem Maracaibo prawie każdej nocy błyska się, zjawisko to nazywa się Catatumbo.
W Caracas urodził się Simón Bolívar.

Australia i Oceania

Australia

Stolica Canberra; waluta dolar australijski (AUD); język angielski; 27 614 411 mieszkańców (2025).

Według szacunków żyje tu więcej kangurów niż ludzi.
Wielka Rafa Koralowa to największa rafa koralowa świata.
To jedyne państwo, które zajmuje cały kontynent.
Canberrę zbudowano jako kompromis między Sydney a Melbourne.

Fidżi

Stolica Suva; waluta dolar fidżyjski (FJD); języki angielski, fidżijski, hindi fidżyjskie; 933 154 mieszkańców (2025).

Tworzy je ponad 300 wysp.
Sportem narodowym jest rugby.
Linia zmiany daty zakrzywia się tu, aby wszystkie wyspy miały tę samą datę.
Większość mieszkańców żyje na wyspie Viti Levu.

Kiribati

Stolica Tarawa; waluty dolar australijski (AUD), KID (KID); języki angielski, gilbertański; 136 488 mieszkańców (2025).

To jedyne państwo, które leży na wszystkich czterech półkulach.
Na wyspie Kiritimati nowy rok zaczyna się najwcześniej na świecie.
Tworzą je 33 wyspy.
Większość wysp leży zaledwie kilka metrów nad poziomem morza.

Mikronezja

Stolica Palikir; język angielski; 113 683 mieszkańców (2025).

Na wyspie Yap jako środka płatniczego używano olbrzymich kamiennych krążków rai.
Nan Madol to ruiny miasta zbudowanego na sztucznych wysepkach.
Tworzy ją ponad 600 wysp.
To federacja czterech stanów.

Nauru

Stolica Yaren; waluta dolar australijski (AUD); języki angielski, nauruański; 12 025 mieszkańców (2025).

To trzecie najmniejsze państwo świata.
Nie ma oficjalnej stolicy, urzędy mają siedzibę w dystrykcie Yaren.
Wokół całej wyspy biegnie jedyna główna droga, długa na około 19 km.
Bogactwo przyniosło mu w XX wieku wydobycie fosforytów.

Nowa Zelandia

Stolica Wellington; waluta dolar nowozelandzki (NZD); języki angielski, maoryjski, nowozelandzki język migowy; 5 324 700 mieszkańców (2025).

Owiec jest tu kilka razy więcej niż ludzi.
Nowa Zelandia jako pierwsze państwo świata przyznała kobietom prawo wyborcze, w 1893 roku.
Kręcono tu trylogię Władca Pierścieni.
Od nielotnego ptaka kiwi przezywa się samych Nowozelandczyków.

Palau

Stolica Ngerulmud; waluta dolar amerykański (USD); języki angielski, palau; 17 663 mieszkańców (2025).

W 2009 roku jako pierwsze państwo świata ustanowiło rezerwat rekinów.
W Jeziorze Meduz żyją miliony meduz, które prawie nie parzą.
Przy wjeździe turyści podpisują w paszporcie przyrzeczenie, że będą chronić przyrodę.
Tworzy je ponad 300 wysp.

Papua-Nowa Gwinea

Stolica Port Moresby; waluta kina papuańska (PGK); języki angielski, hiri motu, tok pisin; 10 762 817 mieszkańców (2025).

Mówi się tu ponad 800 językami, więcej niż w jakimkolwiek innym kraju.
Z Indonezją dzieli wyspę Nowa Gwinea.
Na fladze jest cudowronka, ptak, który tu żyje.
Większość mieszkańców żyje na wsi.

Samoa

Stolica Apia; waluta tala samoańskie (WST); języki angielski, samoański; 219 306 mieszkańców (2025).

W 2011 roku przesunęło się za linię zmiany daty i pominęło cały 30 grudnia.
Pochowany jest tu Robert Louis Stevenson, autor Wyspy skarbów.
Tatuaż ma w kulturze samoańskiej tysiącletnią tradycję.
W 1962 roku Samoa jako pierwszy kraj Oceanii uzyskało niepodległość.

Tonga

Stolica Nukuʻalofa; waluta pa’anga tongijska (TOP); języki angielski, tonga; 103 742 mieszkańców (2025).

To jedyne królestwo na Pacyfiku, które nigdy nie utraciło niepodległości.
Należy do pierwszych państw, w których zaczyna się nowy dzień.
Składa się ze 171 wysp.
Od lipca do października pływają tu humbaki.

Tuvalu

Stolica Funafuti; waluty dolar australijski (AUD), TVD (TVD); języki angielski, tuvalu; 9492 mieszkańców (2025).

To czwarte najmniejsze państwo świata.
Domena internetowa .tv jest ważnym źródłem dochodów państwa.
Najwyższy punkt leży zaledwie około 4,6 m nad poziomem morza.
Mieszka tu około 11 000 osób.

Vanuatu

Stolica Port Vila; waluta vatu wanuackie (VUV); języki bislama, angielski, francuski; 335 169 mieszkańców (2025).

Na wulkan Yasur można wejść aż na skraj czynnego krateru.
Ma podwodną pocztę.
Skoki na bungee wywodzą się z rytualnych skoków z drewnianych wież na wyspie Pentecost.
Tworzy je ponad 80 wysp.

Wyspy Marshalla

Stolica Majuro; waluta dolar amerykański (USD); języki angielski, marszalski; 36 282 mieszkańców (2025).

Atol Bikini, znany z prób jądrowych, dał nazwę strojowi kąpielowemu.
Tworzą je 29 atoli i 5 wysp.
Większość terytorium leży zaledwie około 2 m nad poziomem morza.
Pod ich banderą pływa jedna z największych flot handlowych świata.

Wyspy Salomona

Stolica Honiara; waluta dolar Wysp Salomona (SBD); język angielski; 838 645 mieszkańców (2025).

Podczas II wojny światowej toczyły się tu walki o wyspę Guadalcanal.
Tworzy je prawie 1000 wysp.
Nazwę wzięły od biblijnego króla Salomona.
Jako środka płatniczego tradycyjnie używano tu muszli.

Dane: mledoze/countries (ODbL 1.0), liczba mieszkańców Bank Światowy (CC BY 4.0), stolice i strona ruchu Wikidata, nazwy walut i języków Unicode CLDR, mapa Natural Earth. Stan na 11 października 2026. Członkostwo w UE i strefie Schengen na dzień 1.01.2026.